Iglica to stalowy maszt postawiony obok Hali Stulecia (dawniej Hala Ludowa) we Wrocławiu. Powstała w związku z Wystawą Ziem Odzyskanych i od początku miała wymiar symboliczny. Konstrukcja wyróżnia się żebrowanym korpusem i miejscami pojawia się w znakach firmowych wrocławskich organizacji.
Historia
Konstrukcję zaprojektował prof. inż. Stanisław Hempel, a wykonało przedsiębiorstwo Mostostal. Iglica została ustawiona 3 lipca 1948 w ramach przygotowań do Wystawy Ziem Odzyskanych i miała podkreślać odradzające się życie na ziemiach przyłączonych do Polski po II wojnie światowej.
Oryginalny projekt zakładał na szczycie obracającą się tarczę z ośmioma lustrami napędzaną silnikiem elektrycznym. Lustra miały odbijać światło reflektorów z ziemi i tworzyć nocne efekty świetlne. Tuż przed oficjalnym otwarciem wystawy burza z piorunami, która przeszła nad miastem 20 lipca 1948 roku, zniszczyła część zwierciadeł i wygięła zakończenie masztu.
Usunięcie uszkodzonych elementów nastąpiło dopiero w październiku 1948 po spektakularnej wspinaczce Wojciecha Niedziałka i Zbigniewa Jaworowskiego z Klubu Wysokogórskiego Kraków. Wspinaczka trwała 24 godziny i 15 minut, demontaż zajmował kolejne sześć godzin. Obaj wykonawcy zgłosili się do pracy ochotniczo i nie przyjęli wynagrodzenia; władze miasta pokryły jedynie koszty podróży i utrzymania podczas przygotowań.
Konstrukcja i wysokość
Iglica ma masę około 44 ton. Korpus stanowiła dwunastosegmentowa konstrukcja blachownicowa zwężająca się ku górze, osadzona na trójnożnej podstawie przykręconej do ziemi za pomocą głęboko zakotwiczonych śrub z gwintem o ćwierćmetrowej średnicy. Ostatni, najwyższy segment kończył się cienką szpicą o średnicy około 4 cm.
Pierwotna wysokość masztu wynosiła 106 metrów. Podczas pierwszego remontu w 1965 roku odcięto zardzewiały fragment rury i wysokość zmniejszyła się do 96 metrów. W 1979 podczas kolejnej konserwacji odcięto dalsze około 5 metrów. Po pracach konserwacyjnych wykonanych 23 sierpnia 2016 dokładnie zmierzono konstrukcję i ustalono jej aktualną wysokość na 90,3 metra.
Wydarzenia i znaczenie
Iglica od początku pełniła rolę symbolu. Miała podkreślać techniczny i propagandowy wymiar wystawy. Jej sylwetka stała się jednym z charakterystycznych elementów panoramy miasta obok Hali Stulecia i ratusza.
Przez lata Iglica była miejscem rozmaitych akcji. W czasie stanu wojennego ktoś zawiesił na niej sztandar zdelegalizowanej NSZZ „Solidarność”. W 1997 Roman Kałuża jako pierwszy i jedyny raz malował stojącą Iglicę; wejście na wierzchołek rurkowego masztu o średnicy 4–5 cm zajęło mu około czterech godzin. W listopadzie 2007 konstrukcję przystrojono jako choinkę bożonarodzeniową, a w 2008 na znak solidarności z Tybetem powieszono na szczycie flagę Tybetu. W kwietniu 2018 Iglicę wspiął Marcin Banot.
Mała Iglica
We Wrocławiu stoi też druga, mniejsza iglica zaprojektowana przez rzeźbiarza Adama Wyspiańskiego i ustawiona w 1996 jako element placu Solnego. Ma formę przypominającą płomień lub stalagmit i stała się motywem używanym w imprezach masowych, między innymi w turnieju szachowym „O Złotą Iglicę” organizowanym od 1985 roku przez MUKS MDK Śródmieście Wrocław oraz w plebiscycie „O Złotą Iglicę” redakcji „Słowa Polskiego”.
Informacje praktyczne
- Adres: Wystawowa 1, 51-618 Wrocław — wyznacz trasę w Google Maps
- Strona internetowa: halastulecia.pl
- Ocena w Mapach Google: 4,6 (1 472 opinie)
