Urząd Stanu Cywilnego obsługuje sprawy związane z aktem stanu cywilnego: rejestruje urodzenia, zawarcie małżeństw i zgony, wydaje odpisy aktów oraz prowadzi sprostowania i uzupełnienia zapisów. Z usług korzystają rodzice nowo narodzonych dzieci, osoby planujące zawrzeć związek małżeński, rodziny osób zmarłych oraz osoby, które potrzebują odpisów lub korekty danych. W obrębie jednostki działają wyspecjalizowane wydziały: m.in. Dział Rejestracji Małżeństw, Dział Rejestracji Urodzeń, Dział Rejestracji Zgonów oraz Dział Wydawania Odpisów i Zaświadczeń.
Jak odbywa się ślub cywilny?
Zawarcie małżeństwa następuje przed kierownikiem Urzędu Stanu Cywilnego; podczas ceremonii para podpisuje akt małżeństwa i składa przysięgę. Termin ceremonii ustalany jest po złożeniu i weryfikacji kompletów dokumentów przez urząd. Czas oczekiwania na wyznaczenie daty bywa zmienny; standardowo oscyluje on w granicach od kilku tygodni do około 3 miesięcy, a w sezonie ślubnym (maj–wrzesień) zapisy bywają dłuższe.
Do przeprowadzenia ceremonii są potrzebni dwaj pełnoletni świadkowie, którzy w dniu ślubu okazują dokumenty tożsamości. Ceremonia trwa od kilkunastu minut do godziny w zależności od przebiegu formalności i ewentualnych przemówień. Po ślubie urząd wydaje odpis aktu małżeństwa niezbędny do zmiany dokumentów i zgłoszeń w innych instytucjach.
Jakie dokumenty i opłaty dotyczą ślubu?
Przy składaniu wniosku o zawarcie małżeństwa należy przedstawić komplet dokumentów potwierdzających brak przeszkód prawnych oraz tożsamość stron. Zaświadczenie o braku okoliczności wyłączających zawarcie małżeństwa jest wydawane przez urząd i jest ważne przez 6 miesięcy od daty wystawienia.
Lista najczęściej wymaganych dokumentów obejmuje:
- dowody osobiste lub paszporty,
- odpisy aktów urodzenia,
- dokument potwierdzający rozwiązanie poprzedniego małżeństwa (wyrok rozwodowy lub akt zgonu),
- dla cudzoziemców: dokument potwierdzający legalny pobyt i pisemne oświadczenie o stanie cywilnym,
- zgoda sądu na zawarcie małżeństwa w przypadku osób ubezwłasnowolnionych.
Opłata skarbowa za ślub w urzędzie wynosi 84 zł. Ceremonia poza urzędem wiąże się z dodatkową opłatą 1000 zł. Możliwe jest skrócenie czasu oczekiwania na termin za opłatą 39 zł. Potwierdzenie uiszczenia opłaty dołącza się do dokumentów; urząd akceptuje płatność gotówką lub kartą w automatach kasowych oraz przelew na konto.
Jak załatwić sprawy związane z aktami stanu cywilnego?
Dział Wydawania Odpisów i Zaświadczeń wydaje odpisy aktów urodzenia, małżeństwa i zgonu oraz zaświadczenia z rejestru stanu cywilnego. Wnioski o odpisy i zaświadczenia można składać w odpowiednim dziale urzędu; urząd prowadzi też procedury sprostowań, uzupełnień i unieważnień wpisów w aktach stanu cywilnego. Istnieje osobny Dział Rejestracji Zgonów zajmujący się zgłaszaniem zgonów i wpisywaniem ich do rejestru.
W przypadku chęci dokonania zmiany imienia lub nazwiska, uznania ojcostwa lub uzyskania karty urodzenia, wnioski kierowane są do właściwych działów urzędu. Niektóre sprawy wymagają okazania dokumentów źródłowych lub orzeczeń sądowych; dokumenty w językach obcych muszą być przedstawione z tłumaczeniem przysięgłym.
W strukturze jednostki znajdują się wyspecjalizowane wydziały: m.in. Dział Rejestracji Małżeństw, Dział Rejestracji Urodzeń, Dział Rejestracji Zgonów oraz Dział Sprostowań, Uzupełnień i Unieważnień Aktów Stanu Cywilnego.
