dwuprzęsłowy stalowy nitowany Most Tumski stoi nad północną odnogą Odry i łączy ulicę Katedralną z ulicą Najświętszej Marii Panny. Obecna stalowa konstrukcja powstała w 1889 roku na miejscu wcześniejszego mostu drewnianego. Lokalizacja pomiędzy Ostrowem Tumskim a Wyspą Piasek kształtowała funkcję tego przejścia od średniowiecza.
Jak powstał Most Tumski?
W tym miejscu istniały drewniane przeprawy co najmniej od XII wieku. Przeprawy te przez wieki wyznaczały granicę między jurysdykcją miejską na Wyspie Piaskowej a jurysdykcją kościelną na Ostrowie Tumskim. Przez stulecia konstrukcja była wielokrotnie niszczona i naprawiana; zachował się także przekaz o katastrofie podczas procesji w Niedzielę Palmową w 1423 roku.
Obecny most z 1889 roku wykonała stalowa kratownica w systemie Gerbera. Elementy kratownicy wyprodukowała Huta Piła (Pielahütte) koło Gliwic, a ich transport barkami ułatwiło połączenie wodne nad kanałem Kłodnickim. Montaż przeprowadziły zakłady G. Ruffera, wykończenia zrobił zakład metaloplastyczny Gustawa Trelenberga, a roboty kamieniarskie wykonała firma Granit und Quarz. Portal bramkowy i górna część kratownic pełnią funkcję dekoracyjną. Projekt wzorowano na zwycięskim rozwiązaniu z konkursu na most w Mannheimie, przystosowując go do dwóch przęseł; otwarciu towarzyszyły oficjalne przemówienia i uroczysty toast.
Co widać na moście i w jego otoczeniu?
Most ma długość 52,19 m, przęsła o długościach 25,19 m i 25,93 m oraz wysokość portalu 6,90 m. Szerokość pomostu wynosi 6,84 m, z czego jezdnia ma 4,50 m, a chodniki po 1,17 m każdy. Ze względu na zabytkowy charakter obowiązuje zakaz ruchu samochodowego bez zezwoleń, a ustalone maksymalne obciążenie to dopuszczalne obciążenie 10 ton. Przy moście stoją ręcznie obsługiwane zabytkowe lampy gazowe, a na wysokich neogotyckich cokołach od 1893 roku znajdują się wykonane z piaskowca figury św. Jadwigi i św. Jana Chrzciciela dłuta Gustawa Grunenberga.
Jakie remonty i zmiany przeszedł most?
Po oblężeniu Festung Breslau w 1945 roku most przeszedł remont kapitalny, podczas którego usunięto najpoważniejsze uszkodzenia. Na niektórych elementach pozostały jednak ślady ostrzału i trafień odłamkami.
Ostatni większy remont przed wiekiem XXI miał miejsce w 1992 roku. Wtedy wymieniono pokład z kształtowników Zoresa na nowe rozwiązanie ze spawanych blach z żebrami poprzecznymi opartymi na podłużnicach. 15 października 1976 most wpisano do rejestru zabytków.
W lipcu 2019 most został wyłączony z ruchu z powodu remontu generalnego i oddany ponownie w lutym 2020. W ramach prac wyczyszczono i naprawiono podpory kamienne, zmodernizowano jezdnię oraz wykonano nową powłokę stalowej konstrukcji przeprawy. Podczas tej rewitalizacji zdemontowano także 17 ton kłódek miłości.
Informacje praktyczne
- Adres: Świętej Jadwigi 1, 50-266 Wrocław — wyznacz trasę w Google Maps
- Telefon: +48712616901
- Strona internetowa: podroztrwa.pl
- Ocena w Mapach Google: 4,8 (18 888 opinii)
