Kontakt
Teraz Czwartek, 3 września 2026
Znani z miasta

Mariola Abkowicz — bibliotekoznawca i działaczka karaimska

Adam Wilk • 3 min czytania

Mariola Abkowicz
Fot. Mateusz Opasiński · „Mariola Abkowicz (03.09.2022)” · licencja CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons Zmieniona wersja dostępna na tej samej licencji. · zdjęcie przeskalowane, kadr dopasowany do formatu strony.

Mariola Abkowicz (ur. 1964 we Wrocławiu) jest bibliotekoznawcą, karaimoznawcą i działaczką społeczności karaimskiej w Polsce.

Dane osobowe
Urodzenie1964, Wrocław
Rodzinacórka Bogusława i Zofii Abkowicz; wnuczka hazzana Rafała Abkowicza
Wykształcenie i zawód
WykształcenieUniwersytet Wrocławski (bibliotekoznawstwo)
Zawódbibliotekoznawca, karaimoznawca, wykładowca
Zatrudnienie
ObecnieInstytut Orientalistyki, Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu (wykładowca)
Do 2019kierownik Biblioteki Wydziału Lekarsko-Stomatologicznego Uniwersytetu Medycznego we Wrocławiu; pracownik dydaktyczny Katedry Studiów Azjatyckich UAM
Funkcje i działalność
Organizacjeprzewodnicząca Związku Karaimów Polskich od 1997; członek zarządu Fundacji Karaimskie Dziedzictwo; przewodnicząca Rady Fundacji Kalejdoskop Kultur
Inneredaktor naczelna kwartalnika Awazymyz; przewodnicząca Porozumienia Kalejdoskop Kultur (od 2009); członek Komisji Wspólnej Rządu i Mniejszości
Mieszkanie
Miejsce zamieszkaniaWrocław

Mariola Abkowicz zajmuje się badaniem i popularyzacją historii, języka i kultury polskich Karaimów. Łączy pracę naukową z aktywnością w organizacjach społecznych i wydawniczych poświęconych tej mniejszości.

Życiorys i wykształcenie

Urodziła się w rodzinie Bogusława Abkowicza (1921–2004) i Zofii z domu Juchniewicz (1931–2019). Wnuczka hazzana Rafała Abkowicza (1896–1992). Ukończyła Uniwersytet Wrocławski na kierunku związanym z bibliotekoznawstwem.

Do 31 grudnia 2019 r. pełniła funkcję kierownika Biblioteki Wydziału Lekarsko-Stomatologicznego Uniwersytetu Medycznego we Wrocławiu oraz pracowała w Katedrze Studiów Azjatyckich UAM (Zakład Hebraistyki, Arameistyki i Karaimoznawstwa). Obecnie jest wykładowcą w Instytucie Orientalistyki Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu.

Działalność w społeczności karaimskiej i w organizacjach

Od 1997 r. kieruje Związkiem Karaimów Polskich jako przewodnicząca Związku Karaimów Polskich. Angażuje się także w pracę Fundacji Karaimskie Dziedzictwo oraz w działalność Fundacji Kalejdoskop Kultur, gdzie przewodniczy radzie.

Pełni funkcje redakcyjne i wydawnicze; jest redaktorem naczelnym kwartalnika Awazymyz i redagowała publikacje poświęcone Karaimom wydawane przez Bitik. Od 2009 r. przewodniczy Porozumieniu Kalejdoskop Kultur zrzeszającemu organizacje i podmioty działające na rzecz mniejszości.

Jest członkiem Komisji Wspólnej Rządu i Mniejszości Narodowych i Etnicznych. W 2025 r. wojewoda dolnośląski Anna Żabska powołała ją na pełnomocnika wojewody dolnośląskiego ds. mniejszości narodowych i etnicznych.

Wybrane publikacje

Abkowicz jest autorką i redaktorką prac poświęconych historii i kulturze Karaimów. Publikowała hasła w Encyklopedii Wrocławia oraz artykuły i rozdziały w tomach naukowych z zakresu antroponimii i dziejów karaimskiej społeczności.

  • "Główne zasady doktrynalne religii karaimskiej" (w: Karaimi, 1987)
  • Hasła w: Encyklopedia Wrocławia, wyd. 3, 2006
  • "Karaimy Pol'šy" (wspólnie z Abkowicz A.), 2008
  • "Karaimska antroponimia w XIX i XX w.", 2008
  • "Karaimi i Wrocław" (2010)
  • "Karaj jołłary = karaimskie drogi. Karaimi w dawnej fotografii" (opr. wspólnie z Sulimowicz A.), 2010
  • "Karaimskie życie społeczne w Polsce po roku 1945" (2012)

Odznaczenia i wyróżnienia

Otrzymała kilka państwowych i lokalnych odznaczeń za działalność publiczną i kulturalną. Do najważniejszych należą Srebrny Krzyż Zasługi (2011) i Złoty Krzyż Zasługi (2017).

Inne wyróżnienia to Złota Odznaka Towarzystwa Miłośników Wrocławia (2018), Medal im. prof. Tadeusza Szczęsnego Owińskiego (2019), Medal "Merito de Wratislavia – Zasłużony dla Wrocławia" (2024), Medal Stulecia Odzyskanej Niepodległości (2022) oraz Srebrny Medal "Zasłużony Kulturze Gloria Artis" (2025).

Najczęstsze pytania

Kiedy i gdzie urodziła się Mariola Abkowicz?
Mariola Abkowicz urodziła się w 1964 roku we Wrocławiu.
Jakie pełni funkcje w organizacjach karaimskich?
Jest przewodniczącą Związku Karaimów Polskich od 1997 r., członkiem zarządu Fundacji Karaimskie Dziedzictwo oraz przewodniczącą Rady Fundacji Kalejdoskop Kultur.
Gdzie pracuje zawodowo?
Jest wykładowcą w Instytucie Orientalistyki Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu; do końca 2019 r. kierowała Biblioteką Wydziału Lekarsko-Stomatologicznego Uniwersytetu Medycznego we Wrocławiu.
Jakie otrzymała odznaczenia?
Otrzymała m.in. Srebrny Krzyż Zasługi (2011), Złoty Krzyż Zasługi (2017), Medal Stulecia Odzyskanej Niepodległości (2022) oraz Srebrny Medal "Zasłużony Kulturze Gloria Artis" (2025).

Źródło: Wikipedia (CC BY-SA)

Materiały na portalu są opracowywane przy wsparciu AI.

Adam Wilk

Nazywam się Adam Wilk i w redakcji dzielnicewroclawia.pl odpowiadam za dział Znani z miasta. Zajmuję się postaciami związanymi z Wrocławiem i z regionem, dawnymi i dzisiejszymi.

Czytaj również